Zaburzenia pracy jelit to częsty problem, który wywołuje różne wstydliwe i męczące dolegliwości, m.in. wzdęcia czy biegunki. Jednym ze sposobów wspomagania pracy przewodu pokarmowego jest stosowanie probiotyków, których skuteczność została potwierdzona w licznych badaniach. W jaki sposób bakterie mogą wyregulować pracę jelit?
Rola probiotyków w utrzymaniu zdrowych jelit
W niektórych sytuacjach skład bakterii zamieszkujących przewód pokarmowy ulega pogorszeniu, np. po antybiotykoterapii czy biegunce. Zaburzenia flory jelitowej mogą wynikać także z przewlekłego stresu, niezdrowej diety czy chorób układu pokarmowego. Przekłada się to na gorszą pracę jelit, np. rozregulowaną motorykę czy wolniejsze i mniej efektywne trawienie, co może wywołać różne dolegliwości, np.:
- wzdęcia,
- biegunki,
- zaparcia,
- bóle brzucha.
Mianem probiotyków określamy konkretne szczepy bakterii i drożdży, których stosowanie przynosi korzyści zdrowotne. Regulują skład mikroflory przewodu pokarmowego, uzupełniając ewentualne niedobory, czego skutkiem jest m.in. poprawa trawienia, wspomaganie wchłaniania niektórych witamin czy regulacja perystaltyki jelit.
Które szczepy probiotyków mogą złagodzić wzdęcia?
Probiotyki odbudowują osłabioną mikroflorę jelitową, przez co mogą złagodzić wywołane jej zaburzeniami dolegliwości. Badania wykazały, że powodowały one ustąpienie lub zmniejszenie nasilenia objawów, takich jak biegunka, ból brzucha czy wzdęcia.
To szczególnie istotne w przypadku zespołu jelita drażliwego (IBS), u którego podłoża leżą właśnie zaburzenia ilościowe i jakościowe składu bakterii zasiedlających przewód pokarmowy. Jednak korzystne działanie probiotyków mogą wykorzystać także i zdrowe osoby, u których mikroflora została osłabiona chwilowo, np. przez stosowanie antybiotyków.
Bakterie, których stosowanie może zredukować wzdęcia, to np.:
- Lactobacillus plantarum 299v,
- Bifidobacterium infantis 35624,
- Bifidobacterium lactis DN-173 010,
- Lactobacillus rhamnosus GG[1].
Inne preparaty stosowane w leczeniu wzdęć
Wzdęcia mogą wynikać z wielu różnych przyczyn, dlatego nie zawsze stosowanie probiotyków przyniesie oczekiwany efekt. Bardziej uniwersalną alternatywą są leki na wzdęcia i uczucie pełności, zawierające np. symetykon. Jego działanie polega na rozbijaniu pęcherzyków gazu w treści pokarmowej oraz śluzie pokrywającym jelita.
To właśnie one wywołują nieprzyjemne uczucie wzdętego brzucha. Symetykon wpływa na elastyczność tych pęcherzyków, zmniejszając ich napięcie powierzchniowe, przez co pękają i uwalniają uwięziony wewnątrz gaz. Jest on następnie wydalany na zewnątrz lub wchłaniany przez ściany jelit[2].
Symetykon to związek silikonowy, który po połknięciu pozostaje w przewodzie pokarmowym w niezmienionej postaci. Nie wchłania się, a jego działanie ogranicza się wyłącznie do jelit. Dzięki temu jest bezpieczny nawet dla niemowląt, kobiet w ciąży czy seniorów cierpiących na różne schorzenia przewlekłe.
Podsumowując, stosowane regularnie probiotyki mogą przynieść zauważalną poprawę samopoczucia. Jednak ich skuteczność zależy od przyczyny odczuwanych dolegliwości jelitowych – jeśli nie wynikają one z zaburzeń mikrobioty, do ich łagodzenia konieczne będzie zastosowanie preparatów o innym mechanizmie działania.
[1] Szajewska, H. (2014). Praktyczne zastosowanie probiotyków. Gastroenterologia Kliniczna, 6(1): 16-23.
[2] Pandey, G. S., Patil, M. T., Vir, D. K., Pandey, P. M., & Pathan, R. A. (2020). Exploring formulation and evaluation of simethicone medicated chocolate formulation for anti-flatulence effect. World Journal of Pharmaceutical Research, 9(14): 970-985.
